Siyaasad

Soomaali

Haween

Ciyaaro

Saynis iyo Caafimaad

Fan iyo Dhaqan

Muuqaal

Daawo

Raadiye

Maqal

Dhageyso

Somali

Sida uu sheegay khabiir cilmi-nafsiga oo BBC-da la hadashay, waxaa jira caddeyn xooggan oo muujinaysa in dadku ay wax badan cunaan marka la siiyo qaybo waaweyn. Hal daraasad ayaa qiyaastay in dadku ay cunaan 35% oo dheeraad ah marka qaybaha cuntada la labanlaabo.

Sideen cunista xad-dhaafka ah u joojin karnaa?

Qaar ka mid ah xitaa waxaa loogu yeeraa “heer-sare”, sababtoo ah waxaa si aad ah ugu badan nafaqooyin iyo faa’iidooyin caafimaad oo kala duwan.

Shan cunto oo Afrikaan ah oo uu saynisku u aqoonsan yahay inay caafimaadka u fiican yihiin

Sida laga soo xigtay xogta USGS iyo saynisyahannada falanqeeyay dhacdada, saameynta baraf weyn oo ku dhacay dooxada waxay la mid ahayd dhulgariir cabirkiisu yahay 5.2.

Maxaa sababay daadadkii ay dadka badan ku dhinteen ee Nepal, maxayse saynisyahanadu ka yiraahdeen

Qalliinka dhexdiisa ayaa qalab AI ah wuxuu si toos ah u falanqeynayay muuqaalka kamaradda qalliinka. Wuxuu dhakhaatiirta ka caawinayay inay aqoonsadaan xididdada dhiigga iyo neerfayaasha muhiimka ah ee maskaxda

Qalliinkii ugu horreeyay ee maskaxda oo garaadka macmalka ah (AI) ku lug lahaa oo lagu guuleystay

Laura Kelly, oo 28 jir ah, waxay ku dhalatay xaalad maqaar oo naadir ah oo loo yaqaan 'melanocytic nevus' waxayna martay 14 qalliin intii ay yarayd, iyadoo ay jiraan cabsi ay dhakhaatiirtu ka qabaan inaysan noolaan karin da'da siddeed jirka.



Gabar jirkeeda 98 boqolkiiba ay ku yaallaan 'bar' ay ku dhalatay 

Markii ay falanqeeyeen balaayiin muuqaal ah, saynisyahannadu waxay awoodeen inay isku xiraan hab-dhaqannada maalinlaha ah iyo suurtagalnimada in kalluunku cimri dheer noolaado.

Hal maalin ayaad ku saadaalin kartaa inta sano ee aad noolaan doonto

Maskaxdu waxay isticmaashaa 20% ee tamarta jirka, sidaas darteed cunto dheellitiran oo kala duwan ayaa kaa caawin kara.

Tobanka cunto ee kobcin kara xusuusta iyo caafimaadka maskaxdaada

Caddaymihii ugu dambeeyay ayaa muujinaya in ay ka waxtar badan yihiin balastarrada nikotiinka, xanjada nikotiinka ama kiniiniyada.

Falanqeyn lagu ogaaday qaabka ugu wanaagsan ee loo joojin karo cabidda sigaarka 

Ma fududa in laga mira-dhaliyo ganacsi lagana dhigo mid guuleysta haddii aan dadaal iyo feker gelin. Qodobbadan ayaa aasaas u ahaa waxa ay maalqabeen ku noqdeen qaar ka mid ah ragga ugu taajirsan adduunka.

Toban qodob oo aad maalqabeen ku noqon karto

Mid ka mid ah xanuunnadan waxay dadka qaarkood la barbar dhigaan "cudur hurda", sababtoo ah calaamadihiisu mararka qaarkood muddo dheer si cad uma muuqdaan.

Xanuunnada haweenka ku keena dhalmo la'aanta

Qofka ugu da'da weyn adduunka, Ethel Caterham, ayaa maanta u dabaal-degtay dhalashadeedii 117-aad iyada oo ay la joogaan saaxiibbo iyo qaraabo ku sugan Surrey, England.



Ma taqaanaa inta sano ee uu jiro qofka ugu da'da wayn dunida? maanta ayay u dabaal dagaysaa dhalashadeeda

Sii daynta gaaska waa qayb dabiici ah oo ka mid ah dheefshiidka cuntada, badanaana waa calaamad muujinaysa in mindhicirkaagu si fiican u shaqaynayo. Si kastaba ha ahaatee, cuntooyinka qaarkood ayaa kordhin kara soo daynta gaaska iyo urtiisa.

Siddeed cunto oo qofka ku keena inuu sii daayo hawada caloosha

Marxaladaha kala duwan ee nolosha haweeneyda—sida caadada bil kasta, uurka, iyo xilliga caado-goa—ayaa sidoo kale beddeli doona baahida ay u qabto nafaqooyin gaar ah.
Iyadoo taas la tixgelinayo, waxaan iftiiminnay shan nafaqo oo muhiim ah oo haweeney kasta u baahan tahay. 

Shan nafaqo oo ay haweenku u baahan yihiin

Cirbad cusub ayaa dheereysay muddada uu bukaannadu ka maqnaan karo kansarka, balse ma cadda inta ay muddadaasi qaadan doonto.

Tallaal lagu joojinayo inuu kansarka dib usoo laabto oo tijaabo lagu sameynayo 

Hadallada Elon Musk waxay la jaanqaadeen warbixin ay soo saartay Wall Street Journal, taas oo sheegtay in SpaceX ay maalgeliyayaasha u sheegtay inay mudnaanta siin doonto hawlgallada Dayaxa, isla markaana ay dib u dhigi doonto dadaallada safarka Mars, iyadoo qorshuhu yahay in Maarso 2027 la sameeyo degitaan Dayaxa ah oo aan dad wadin.

Magaalo laga dhisayo Dayaxa; riyada cusub ee Elon Musk ma hirgeli kartaa?

Waagii hore, su'aasha "Immisa jir baad tahay?" waxay ahayd mid si fudud looga jawaabi karo. Haddii aadan hubin da'daada, waxaad si fudud u tirin kartay shumacyada saaran keega dhalashada. Laakiin maanta, shumacyadaasi waxaa laga yaabaa inaysan si buuxda u muujin karin xaaladda dhabta ah.

Siddeed arrimood oo sahlan oo 'dib u celin kara' cimrigaaga

Hurduudda oo la rumeysan yahay inay mas'uul ka tahay faa'iidooyin badan oo caafimaad oo ay keento, ayaa loo suuqgeeyaa faa'iidooyinkeeda oo ay ku jiraan caafimaadka lafaha iyo kala-goysyada, taageerada habdhiska difaaca jirka, iyo faa'iidooyin kale.



Huruudda oo ku faafaysa dunida, hadaba ma la cadeeyay faa'iidadeeda?

Tilmaamayaal ay ka mid yihiin xawaaraha akhriska, awoodda xisaabinta iyo sawirrada maskaxda ayaa muujinaya in dhibaatooyinka dhaqaale ee muddada dheer socdaa ay maskaxda ku reebi karaan saameyn waarta.

Dhibaatooyinka dhaqaale ee muddada dheer socdaa waxay saameyn karaan maskaxda – Daraasad

Kaliya 11% dadka ka mid ah ayaa ka fikira geerida inta ay ku jiraan nolol-maalmeedkooda. Inta badan annaga waxa aynu si weyn ugu mashquulsannahay arrimaha nolosha, taas oo keenta in laga yaabo in aynu geerida ka fikirno oo keliya saddex ama afar jeer sannadkii.

Maxaa faa'iido ah oo kuugu jiri kara ka fekerka geeridaada?

Laakiin cilmi-baaristu waxay muujisay in dufanka ku jira bowdyaha iyo barida uu xitaa jirkeenna ka ilaalin karo waxyeello.

Dadka bowdyaha weyn leh maka cimri dheer yihiin dadka kale? 

Laga bilaabo dhimista buurnida ilaa ka hortagga cudurrada wadnaha iyo xididdada dhiigga, daraasado badan ayaa hadda muujinaya in saacadda gudaha ee jirkeenna, ama wareegga maalinlaha ah ee jirka, ay door xooggan ku leedahay sida aan cuntada u farsamayno.

Waqtiga saxda ah ee ay habboon tahay in la casheeyo 

Ilaa waqti xaadirkan ayaa saynisyahannadaas ikhtiraacyadooda la sii horumariyaa, ayadoo waxyaabihii ay ogaadeen ay waxtar weyn u yeesheen caafimaadka iyo nolosha boqolaal malyan oo qof.

Shan saynisyahan oo ikhtiraacyadoodu ay badbaadiyeen nolosha malaayiin qof

In ka badan 95% ayey qoraxdu madoobaatay UK, halka Spain uu dayaxu gabi ahaanba daboolay qorraxda

Sidee buu ahaa Qorrax-madoobaadkii malaayiin qof ku farxeen UK iyo Yurub?

Dhibaatada timo-daadashada ama timo-go’a waxaa lagu qiyaasaa inay saameyso 160 milyan oo qof oo dunida oo dhan ah.