You’re viewing a text-only version of this website that uses less data. View the main version of the website including all images and videos.
Nin tooreey ku dilay ilmo da'doodu u dhaxayso hal ilaa laba sano oo xukun lagu riday
- Author, Swaibu Ibrahim
- Role, BBC Africa
- Reporting from, Kampala
- Waqtiga akhriska: 3 daqiiqo
Ninkaan ayaa lagu xukumay dil daldalaad ah, ka dib markii uu dilay afar carruur ah oo ku jiray dugsi xanaano oo ku yaalla caasimadda Uganda ee Kampala, horraantii bishan.
2dii Abriil, Christopher Okello Onyum, oo 38 jir ah, wuxuu gudaha u galay Barnaamijka Horumarinta Carruurnimada Hore ee Ggaba wuxuuna si xun u tooriyeeyay caruur yaryar oo kala ahaa - Eteku Gideon, Keisha Agenorwoth, Sseruyange Ignatius iyo Odeke Ryan - oo da'doodu u dhaxayso hal ilaa laba sano.
Inkastoo ciqaabta dilka ay ka jirto Uganda, haddana waa dhif iyo naadir, iyadoo kiiskii ugu dambeeyay ee la diiwaan geliyay uu dhacay 2005-tii.
Onyum oo heysta dhalashada Uganda iyo Mareykanka ayaa heysta 14 maalmood oo uu racfaan kaga qaadan karo xukunka lagu riday.
Intii ay socotay dacwadda, ayaa dacwad oogayaasha sheegeen in uu qirtay dambiga oo ay ku tilmaameen "udxiyeen bini'aadan" oo uu islahaa taajir ku noqo.
Si kastaba ha ahaatee, markii dambe wuu diiday inuu wax dambi ah galay, isagoo diiday inuu si ula kac ah u sameeyay.
Waxa uu ku adkeystay in xilliga uu weerarka geysanayay uu la ildarnaa xanuun dhanka dhimirka ah, isla markaana uusan awoodin in uu ujeedo u yeelo dilka, isagoo ka dalbaday Maxkamadda in aan lagu qaadin dambiga lagu soo eedeeyay.
Iyada oo xukunka ridaysa xukunka maxkamadda sare ee ku meel gaarka ah ee laga dhisay bulshada aagga uu ka dhacay dillka naxdinta leh horraantii bishan, garsoore Alice Komuhangi Khauka ayaa sheegtay in Onyum uu "aad u miyir qabay" maalintii uu weerarku dhacay.
"Halkaan waxaan kaga dhawaaqayaa inaan ku xukumay dil isgana," ayay shaacisay, taas oo kicisay dareen farxad.
"Wuxuu beegsaday iyaga oo ku jira xaalad is-difaac la'aaneed, wuxuuna sii waday inuu u gowraco sida xayawaanka... mana uusan lahayn jixijix, ma jirin wax ceeb ah oo uu dareemayay, ma tixgelinayn nolosha bini'aadamka," ayay tiri Alice Khauka, sida ay ku warrantay wakaaladda wararka ee AFP.
"Waxaan sidoo kale tixgeliyey in dembiilaha uusan muujin wax qoomamo ah haba yaraatee, sababtoo ah waxaan ka filan lahaa ugu yaraan raaligelin uu ka bixiyo uuna siiyo qoysaska carruurta yaryar."
Intii ay socotay dhageysiga dacwadda, xeer ilaalintu waxay soo bandhigtay 18 marqaati, taasoo dhistay kiis ku saleysan baaritaan, dhijitaal, iyo cadeymo goob joog ah.
Waxyaabaha ugu muhiimsan waxaa ka mid ah natiijooyinka DNA-da oo Onyum ku xiraya gacanta hubka dilka - mindida jikada ee uu isticmaalay - muuqaallada CCTV oo la soconaya dhaqdhaqaaqiisa ka hor weerarka, iyo xog wicitaan oo dhigaysa goobta dambigu ka dhacay.
Intaa waxaa dheer, laba xubnood oo ka tirsan shaqaalaha xannaanada ayaa maxkamadda u sheegay inay marqaati ka ahaayeen isaga oo weeraraya caruurta yaryar ee socod baradka ahaa.