په امریکايي بریدونو کې 'درې ایراني پوځي پیلوټان وژل شوي'

د ایران نیمه رسمي خبري اژانس تسنیم نیوز راپور ورکړی چې دوې شپې وړاندې پر ایران د امریکا په بریدونو کې درې ایراني پوځي پیلوټان وژل شوي دي.

د بي بي سي فارسي څانګې د راپور له مخې، دغه رسنۍ چې د ایران د سپاه پاسداران ځواک ته نژدې بلل کېږي، نور جزئیات نه دي ورکړي چې دغه پیلوټان په کوم ځای کې او څنګه وژل شوي دي.

د تسنیم نیوز په رپوټ کې مجتبی باقري، د سمندري ځواکونو غړي حامد اوکاتي او د هوايي ځواکونو غړي حسین مهدویان نومونه د وژل شویو پیلوټانو په توګه یاد شوي دي.

تسنیم په یوه جلا راپور کې د ایران د پوځ د شپږو نورو غړو نومونه هم خپاره کړي او وايي، هغوی د هېواد په سویلي سیمو کې د شویو بریدونو پر مهال وژل شوي دي.

د یادونې ده چې امریکا د اګست د ۳۱مې او د سپټمبر د لومړۍ نېټې تر منځ شپه، له اوږدې مودې وروسته پر ایران هوايي بریدونه وکړل. د امریکا مرکزي قوماندانۍ (سینټکام) دوه ورځې مخکې اعلان کړی و چې د ایران په سویل کې یې پر څو ښارونو بریدونه کړي دي.

د ایران د چارواکو په وینا، د هرمزګان ولایت د کوهستک سیمې ترڅنګ، د خوزستان ولایت په اهواز او اغاجري سیمو کې هم بریدونه شوي، چې له امله یې اووه کسان وژل شوي او اته نور ټپیان دي.

د وژل شویو کسانو له ډلې څخه د یوه کس هویت د ''امنیتي ځواکونو د غړي'' په توګه څرګند شوی دی.

سپاه پاسداران هم تائید کړې وه چې د سپاه پاسداران د هوايي ځواک څلور غړي د کرمانشاه ولایت په بریدونو کې وژل شوي وو.

دغه راز د راپورونو له مخې پر لاوان ټاپو له امریکايي برید وروسته د بسیج ځواکونو درې غړي هم وژل شوي دي.

بل لور د هرمزګان طبي علومو پوهنتون مشر وايي، د سیریک ولسوالۍ د کوهستک سیمې یوه واده په مراسمو کې د امریکا د برید له امله د ټپي شویو کسانو له ډلې د یو بل کس په مړینې سره د وژل شویو شمېر پنځو تنو ته رسېدلی دی.

پژمان شاهرخي وايي:

''۲۲ کلنه اسیا مولایي‌نژاد نن ماسپښین د سختو ټپونو له امله خپل ژوند له لاسه ورکړ.''

نوموړي تر دې وړاندې ویلي وو چې د امریکا د بریدونو په ترڅ کې د کوهستک د واده په مراسمو کې ۷۰ کسان ټپیان شوي دي. د هغه په وینا، شپږ تنه د ځانګړې پاملرنې (ای سي یو) په څانګه کې بستري دي او ۲۶ نور د جراحي په څانګو کې تر درملنې لاندې دي.

د امریکا د مرکزي قوماندانۍ (سینټکام) ویاند د بي بي سي فارسي څانګې د پوښتنې په ځواب کې ویلي چې له دغو راپورونو ''خبر'' دی او ټینګار یې کړی چې د امریکا پوځ هېڅکله ملکي وګړي نه په نښه کوي.

د ملګرو ملتونو د عمومي منشي ویاند، ستېفن دوجاریک، د چهارشنبې په ورځ په دې هکله ویلي وو:

''د ملګرو ملتونو عمومي منشي د امریکا او د ایران اسلامي جمهوریت ترمنځ د تېرو شپو ورځو د ډزو او بریدونو د بیا پیل کېدو له امله ژوره اندېښنه لري. هغه په ځانګړي ډول د ملکي وګړو د مرګژوبلې په اړه له راپورونو، په ځانګړې توګه د واده پر مراسمو د برید له راپورونو، سخت اندېښمن دی. پر ملکي وګړو برید په هېڅ ډول د منلو وړ نه دی.''

په ملګرو ملتونو کې د ایران استازولۍ د دې سازمان عمومي منشي انتونیو ګوتېرش ته په یوه لیک کې په دې هکله لیکلي چې:

''د ماشومانو په ګډون د ملکي وګړو په نښه کول او وژل د نړیوال بشردوستانه قانون د بنسټیزو اصولو ښکاره سرغړوونه ده او جنګي جرم ګڼل کېږي.''

د ایران د اسلامي جمهوریت د استازولۍ سفیر او مرستیال غلامحسین درزي په دغه لیک کې، د سې شنبې ورځې (د سپټمبر لومړۍ) د امریکايي بریدونو په اړه ویلي چې دا بریدونه د ایران د سویل په څو ښارونو کې پر ''ملکي وګړو او ملکي هدفونو'' په ''قصدي ډول'' ترسره شوي دي.

ایران وايي، د ۱۴۰۴ کال له کب میاشتې راهیسې، د وروستۍ جګړې له پیل څخه تر اوسه پورې:

''امریکا په وار وار ملکي وګړي، ملکي تاسیسات او حیاتي زېربناوې په نښه کړې دي، چې پکې ښوونځي، روغتونونه، هوايي ډګرونه، استوګنیزې سیمې، پلونه، سړکونه او د اورګاډي اسانتیاوې شاملې دي.''

د هرمزګان ولایت د ژغورنې او مرستندویه چارواکو د راپورونو له مخې، د کوهستک سیمې د برید په ترڅ کې څلور کسان، چې یو ماشوم هم پکې شامل و، وژل شوي او له ۶۰ څخه ډېر نور ټپیان شوي دي.

بلخوا امریکا د ملکي وګړو د په نښه کولو ادعاوې رد کړې دي. امریکايي چارواکي وايي چې د سې شنبې شپې هوايي بریدونه د سپاه پاسداران اړوند پوځي اډو او تاسیساتو پر ضد ترسره شوي وو او ملکي اهداف یې نه دي په نښه کړي.