ઇઝરાયલ : નેતન્યાહૂના વિરોધી આઇઝનકોટને સરકાર રચવાનું આમંત્રણ, આરબ પાર્ટી બની 'કિંગમેકર'

ઇમેજ સ્રોત, Reuters
- લેેખક, નાથન વિલિયમ્સ
- પ્રકાશિત
- વાંચવાનો સમય: 3 મિનિટ
ઇઝરાયલના રાષ્ટ્રપતિ ઇસાક હર્ઝોગે જણાવ્યું હતું કે તેમણે વિપક્ષી નેતા ગાદી આઇઝનકોટને નવી ગઠબંધન સરકાર બનાવવાની જવાબદારી સોંપવાનો નિર્ણય લીધો છે.
ગયા સપ્તાહે યોજાયેલી ચૂંટણી બાદ ગાદી આઇઝનકોટના નેતૃત્વ હેઠળના ગઠબંધનને અને વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂના ગઠબંધનને સરકાર બનાવવા માટે જરૂરી બહુમતી મળી ન હતી. ત્યારબાદ રાષ્ટ્રપતિએ અનેક રાજકીય પક્ષો સાથે ચર્ચા કરી હતી.
ગાદી આઇઝનકોટ પાસે હવે નવી સરકાર બનાવવાનો પ્રયાસ કરવા માટે 28 દિવસનો સમય રહેશે. જરૂર પડે તો આ સમયગાળામાં 14 દિવસનો વધારાનો સમય પણ મળી શકે છે.
આઇઝનકોટે સોશિયલ મીડિયા પ્લૅટફૉર્મ 'ઍક્સ' પર લખ્યું હતું, "હવે રાષ્ટ્રીય કટોકટી સરકાર બનાવવાનો સમય આવી ગયો છે. આપણે તેના લાયક સાબિત થઈએ તે માટે હું તમામ શક્ય પ્રયાસ કરીશ."
ઇઝરાયલમાં અત્યાર સુધી કોઈ પણ રાજકીય પક્ષને સંસદમાં સંપૂર્ણ બહુમતી મળી નથી. તેથી ત્યાંની તમામ સરકારો ગઠબંધનના આધારે જ રચાઈ છે.
નેતન્યાહૂની જમણેરી લિકુડ પાર્ટી અને તેના કટ્ટર જમણેરી તેમ જ અતિ-રૂઢિવાદી યહૂદી સાથી પક્ષોએ 120 સભ્યોની સંસદમાં 53 બેઠકો જીતી હતી. બીજી તરફ, આઇઝનકોટની મધ્યમમાર્ગી યાશર પાર્ટી અને તેના ગઠબંધનના અન્ય ત્રણ યહૂદી વિપક્ષી પક્ષોએ મળીને 48 બેઠકો જીતી હતી.
આરબ પાર્ટી બની 'કિંગમેકર'
આરબ મતદારોની મોટી ભાગીદારી બાદ આરબ નેતૃત્વ ધરાવતાં બે ગઠબંધનો, યુનાઇટેડ આરબ લિસ્ટ (રા'મ) અને જોઇન્ટ લિસ્ટે મળીને 19 બેઠકો જીતી હતી. તેના કારણે તેઓ સંભવિત કિંગમેકર તરીકે સામે આવ્યા હતા.
જોકે, એક યહૂદી પક્ષને બાદ કરતાં લગભગ તમામ યહૂદી પક્ષોએ ચૂંટણી પહેલાં આરબ પક્ષો સાથે મળીને સરકાર ન બનાવવાનું વચન આપ્યું હતું.
End of સૌથી વધારે વંચાયેલા સમાચાર
રાષ્ટ્રપતિ હર્ઝોગના કાર્યાલય દ્વારા જાહેર કરાયેલા નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે, તમામ પક્ષો સાથે ચર્ચા કર્યા પછી આઇઝનકોટને સરકાર બનાવવાની તક આપવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.
નિવેદન અનુસાર, હર્ઝોગે આ નિર્ણયની જાણકારી આઇઝનકોટ અને નેતન્યાહૂ બંનેને આપી દીધી હતી.
નિવેદન મુજબ, નવી ચૂંટાયેલી સંસદના સભ્યોનાં પ્રતિનિધિમંડળો સાથે ચર્ચા કર્યા બાદ વડા પ્રધાનપદ માટે આઇઝનકોટને 67 અને નેતન્યાહૂને 46 ભલામણો મળી હતી.
ઇઝરાયલના રાષ્ટ્રપતિ પાસે ગઠબંધન સરકાર રચવાની સૌથી વધુ શક્યતા કોના પાસે છે તે નક્કી કરવાનો વિશેષ અધિકાર હોય છે. તેથી સૌથી વધુ બેઠકો મેળવનાર પક્ષના નેતાને જ સરકાર રચવા માટે આમંત્રણ આપવું રાષ્ટ્રપતિ માટે ફરજિયાત નથી.
ત્રણ સંભવિત વિકલ્પો

ઇમેજ સ્રોત, Getty Images
તમારા કામની સ્ટોરીઓ અને મહત્ત્વના સમાચારો હવે સીધા જ તમારા મોબાઇલમાં વૉટ્સઍપમાંથી વાંચો
વૉટ્સઍપ ચેનલ સાથે જોડાવ
Whatsapp કન્ટેન્ટ પૂર્ણ
ચૂંટણીનાં પરિણામો બાદ સરકાર રચવા માટે ત્રણ સંભવિત વિકલ્પો સામે આવ્યા હતા:
- નેતન્યાહૂ અને આઇઝનકોટ બંનેને સામેલ કરતી રાષ્ટ્રીય એકતા સરકાર.
- નેતન્યાહૂ અને આઇઝનકોટના ગઠબંધનમાંથી અલગ થયેલા સભ્યોને સાથે લઈને જમણેરી ગઠબંધન.
- આરબ પક્ષોના સમર્થનથી આઇઝનકોટના નેતૃત્વ હેઠળની સરકાર.
આઇઝનકોટ અને તેમના ગઠબંધનના એક સભ્યને છોડીને બાકીના તમામ સભ્યોએ અગાઉ આરબ પક્ષો સાથે સરકારમાં જોડાવાનો ઇન્કાર કર્યો હતો. જોકે, કોઈ સમજૂતી થઈ શકે તેવી અટકળો ચાલી રહી હતી.
તેઓ અતિ-રૂઢિવાદી પક્ષો સાથે સમજૂતી કરવાનો પ્રયાસ પણ કરી શકે છે, પરંતુ તે પણ મુશ્કેલ માનવામાં આવે છે.
રાષ્ટ્રીય એકતા સરકારના અગાઉ પણ ઉદાહરણો જોવાં મળ્યાં છે. વર્ષ 2020માં સતત ત્રણ ચૂંટણી છતાં સ્પષ્ટ બહુમતી ન મળતાં બેન્જામિન નેતન્યાહૂ અને તેમના મધ્યમમાર્ગી પ્રતિસ્પર્ધી બેની ગાન્ટ્ઝ સત્તા વહેંચણીના કરાર પર સહમત થયા હતા. આ વ્યવસ્થા હેઠળ બંનેએ વારાફરતી સરકારનું નેતૃત્વ કર્યું હતું.
રાજકીય પક્ષો સાથેની ચર્ચા દરમિયાન હર્ઝોગે કહ્યું હતું કે જો વધુ એક ચૂંટણીથી બચવું હોય અને સ્થિર સરકાર બનાવવી હોય, તો તેમને આશા છે કે "રાજકીય પક્ષો અને તેમના પ્રતિનિધિઓ સમજશે કે હાલની પરિસ્થિતિમાં દરેક વચન અને દરેક પ્રતિબદ્ધતા પૂર્ણ કરવી શક્ય નથી."
વર્ષ 2019થી 2022નો સમયગાળો ઇઝરાયલી રાજકારણના સૌથી વધુ વિખરાયેલા અને અસ્થિર સમયગાળામાંનો એક માનવામાં આવે છે. આ સમય દરમિયાન પાંચ વખત સામાન્ય ચૂંટણી યોજાઈ હતી, કારણ કે નેતન્યાહૂ અને તેમના રાજકીય પ્રતિસ્પર્ધીઓ સરકાર રચવા માટે જરૂરી સહકાર અને સહમતિ મેળવવામાં વારંવાર નિષ્ફળ રહ્યા હતા.
(નોંધ: આ લેખના અનુવાદમાં કૃત્રિમ બુદ્ધિમત્તા (AI)ની મદદ લેવામાં આવી હતી. મૂળ લેખ અંગ્રેજીમાં લખાયો હતો. પ્રકાશન પહેલાં બીબીસીના એક પત્રકારે આ અનુવાદની ચકાસણી કરી હતી. તેના વિશે જાણો.)
બીબીસી માટે કલેક્ટિવ ન્યૂઝરૂમનું પ્રકાશન





























