Nin loo xiray in uu cuntada macalimiin iskuul ku daray digo xoolaad 'aargudasho ahaan'

Xigashada Sawirka, Getty Images
"Ka hor inta aan ardayda dugsiga loo keenin quraacda, macallimiintu waxay caado u leeyihiin inay dhadhamiyaan cuntada oo ay warbixin ka bixiyaan. Laakiin maalintaas, macallinkii soo laabtay ka dib markii uu cuntada dhadhamiyay ayaa gacmaha ku watay rinji huruud ah?"
Ka dib markii la ogaaday xaqiiqda ku saabsan waxa macallimiinta dugsigu u qaateen inay tahay kabadin dhanka xawaashka ah, ayaa markii dambe sababay in la xiray qof.
Iyadoo la hadlaysay BBC Tamil, Kamudha, oo ah maamulaha dugsi dawladeed oo ku yaalla gobolka Tamil Nadu ee dalka Hindiya, ayaa sheegtay in markii macallimiintu ay weydiiyeen shaqaalaha diyaarinayay quraacda haddii xaddiga huruudda (xawaashka huruudda ah) ee ku jiray maraqa uu ka badnaa sidii caadiga ahayd.
Hase yeeshee, cunto-kariyayaashu waxay yiraahdeen, "Cuntada waxaa loo diyaariyay sidii caadiga ahayd. Midabkanina gacmahayaga kuma yaalo."
Maamulaha dugsiga ayaa tiri, "Waqtigaas, macallimiintu waxay u maleeyeen in sababta keentay isbeddelka dhadhanka iyo midabka maraqa ay u badan tahay inay tahay ku-darista huruud aad u badan, balse markii dambe waxaa soo baxday inay ahayd wax kale."
Wuxuu sheegay in cuntada badanaa marka hore la dhadhamiyo, kadibna loo dhiibo macallimiinta iyo ardayda si ay u cunaan.
"Maalintii 29-aad, abaaro 9-kii subaxnimo, waxaa sidoo kale la dhadhamiyay quraacda iyo maraqa loogu talagalay macallimiinta."
Macallimad ayaa dhadhamisay wax yar oo maraqaas ah, kadibna waxay aadday cibaadeysi. Goor dambe, digsigii maraqa ayaa la dhaqay oo la dhigay meeshiisii.
Sida uu sheegay maamulaha dugsiga, isla maalintaas xilligii qadada, macallinku wuxuu yiri: "Quraacdayda waxaan ka dareemay budada huruudda oo ka badan intii caadiga ahayd."

Xigashada Sawirka, Getty Images
'Shaki ka dhashay midab jaalle ah oo ku yaallay gacanta ardayga'
Warbixinada qotada dheer iyo wararka BBC Somali oo toos kuugu imanaaya WhatsApp.
Halkaan kaga soo biir
Dhamaadka xayeysiinta
Arrintu waxay noqotay mid shaki dhalisay markii calaamad huruud ah lagu arkay gacanta ardayad ka tirsan isla dugsigaas. Maamulaha dugsiga ayaa sheegay in markii ardayadda wax laga weydiiyay arrintaas, ay marka hore sheegtay in midabka gacanteeda ku yaallay uu ka yimid saxarada lo'da xilli ay ku guda jirtay sameynta shaqada guriga.
Hase yeeshee, markii waalidka ardayadda wax laga weydiiyay, waxay sheegeen inaan wax nuucaas ah lagu sameyn guriga dhexdiisa.
Sida uu sheegay maamuluhu, isla waqtigaas, arday kale ayaa sheegay inay arkeen ardayaddan oo dukaan ka iibsanaysa budada saxarada lo'da.
Wuxuu intaas ku daray, "Xaaladdan ayaa walaac dhalisay, waxaana dugsiga loogu yeeray hooyada ardayadda."
Maadaama ay ardayaddu sheegtay inay alaabtaas dukaan ka soo iibsatay, maamulaha oo garwaaqsaday halista arrinta ayaa isla markiiba wargeliyay maamulka dugsiga iyo saraakiisha waaxda waxbarashada.
Sida uu sheegay, isla markii dhacdada la soo sheegay, mas'uuliyiinta ay khuseyso ayaa gaaray dugsiga waxayna bilaabeen baaritaan.
Waxay sheegeen in marka hore ay ardayaddu qiratay inay iyadu budada saxarada lo'da ku dartay weelka lagu hayay cuntada (sambar-ka), balse markii dambe intii lagu guda jiray baaritaanka booliiska ay sheegtay inay tallaabadaas qaadday iyadoo raacaysa amarka qof kale.
Sida uu sheegay maamulaha, booliisku waxay sii wadaan baaritaanno dheeraad ah oo ku saabsan arrintan.
'Budada saxarada ayaa loogu shubay aargoosi ahaan'
Booliiska ayaa xiray nin lala xiriirinayo arrin la sheegay inay ahayd in 'budada saxarada lo'da ee la qalajiyey' lagu daray cunto loogu talagalay macallimiinta, kadib markii ay soo baxeen faahfaahinta dhacdadaas.
Sida ay sheegeen booliisku, ninka la xiray waa seyga haweeney horey uga shaqeyn jirtay dugsigaas.
Intii lagu guda jiray baaritaanka booliiska, ninku wuxuu qirtay inuu u hanjabay gabar ardayad ah, uuna ka codsaday inay cuntada ku darto budada saxarada lo'da, si uu uga aargoosto tallaabadii xaaskiisa looga eryay dugsiga.
Hase yeeshee, sida ay booliisku sheegeen, budada saxarada laguma darin cuntada loo diyaariyey ardayda. Taa beddelkeeda, qayb yar oo ka mid ah ayaa lagu daray cuntada gaarka u ahayd macallimiinta oo kaliya.
Sida ay booliisku xuseen, waxaa laga badbaaday musiibo weyn maadaama aan cuntadaas wasakhaysan la siin ardayda.

Xigashada Sawirka, Getty Images
Maamulaha dugsiga ayaa sheegay inaysan jirin wax colaad shaqsi ah oo ka dhex jirtay macallimiinta iyo ardayda dugsiga.
Si kastaba ha ahaatee, wuxuu xaqiijiyay in baaritaannada booliiska ay shaaca ka qaadeen in haweeney ka tirsan koox haween ah oo is-caawiya—kuwaas oo diyaarin jiray quraacda dugsiga—horey shaqada looga eryay ka dib markii laga cabashooday inaysan shaqadeeda si sax ah u qabanayn.
Sida uu sheegay, baaritaanka booliiska ayaa muujiyay in shaqaalahaas shaqada looga eryay iyadoo aanay si sax ah u raacin xeerarka nadaafadda, cillado xagga diyaarinta cuntada ah, iyo sababo kale oo kala duwan awgood.
Wuxuu intaas ku daray in "arrintan ka dib, uu khilaaf soo kala dhex galay shaqaalaha hadda jooga iyo haweeneydii hore u shaqayn jirtay, khilaafkaasna uu ka dhacay meel ka baxsan dugsiga."
Maamulaha ayaa sheegay in ninkii qabay haweeneydaas hore ee shaqaalaha ahayd la xiray iyadoo la xiriirta kiiskan.
Sarkaalka sare ee waxbarashada degmada, sarkaalka waxbarashada aagga iyo maamulaha dugsiga ayaa wada-tashi sameeyay ka dibna go'aansaday inay cabasho gudbiyaan. Kormeeraha booliiska ee saldhigga Sathyamangalam, Inspector Veeram, ayaa sheegay in cabashada la gudbiyay 1-dii bisha, qofka lagu eedeeyayna la xiray 2-dii bisha, kadibna loo gudbiyay xabsiga maxkamadda.
Isagoo la hadlayay BBC Tamil, madaxa waxbarashada degmada Erode, Manvizhi, ayaa yiri: "Arday ayaa lagu qasbay oo lagu cabsigeliyay inuu walaxdan ku daro cuntada uu macallinku dhadhamiyay. Isla markii aan helnay xogta ku saabsan dhacdadan, waxaan si degdeg ah u farnay maamulaha dugsiga inuu cabasho gudbiyo, taas oo keentay in cabashada la diiwaangeliyo."
Guddoomiyaha degmada Erode, Kandasamy, ayaa u sheegay BBC Tamil in dhacdadan ay salka ku hayso colaad shaqsi ah.
Sida uu sheegay, "Dhacdadan ka dib, dhammaan dugsiyada waxaa la faray inay kaydiyaan muunado (samples) ka mid ah cuntada lagu bixiyo barnaamijka quraacda subaxdii, ka hor inta aan ardayda la siin."
Wuxuu intaas ku daray in inkastoo nidaamka kaydinta muunadaha cuntada uu horay u jiray, haddana hadda la soo saaray tilmaamo gaar ah si loo xaqiijiyo in si adag loo dhaqangeliyo.













