Ibintu by'ingenzi umukobwa agomba kumenya mbere yo gushaka

Yatangajwe
Igihe co gusoma: iminota 5

Ishyingiranwa ni urugendo rw'ingenzi ruhuza umugabo n'umugore kugira ngo batangire ubuzima bushya.

Nubwo abantu benshi babona ishyingiranwa nk'umunsi w'ibirori n'ibyishimo gusa, abahanga bavuga ko ishyingiranwa ari ibirenze ibyo; risaba kwihangana, gusobanukirwa, kwiyemeza no kumenya ubuzima ugiye kujyamo.

Ku mukobwa, gushyingirwa bivuze intangiriro y'ubuzima bushya buzana impinduka nyinshi, uhereye ku buryo akoresha igihe cye kugeza ku buryo abaho n'uko afata umugabo we n'umuryango we.

Muri iki gihe, abashakanye benshi bahura n'ibibazo bitandukanye, birimo kutumvikana, ibibazo by'amafaranga, kwivanga kw'abandi bantu mu rugo rwabo, no kutitegura mbere yo gushyingiranwa.

Kugira ngo hamenyekane icyo buri mukobwa wese agomba kumenya mbere yo gushyingirwa, BBC yaganiriye n'impuguke mu bujyanama mu by'ishyingiranwa n'umugore ufite uburambe bw'imyaka myinshi mu buzima bw'ishyingiranwa.

Nkuko babivuga, hari ibintu by'ingenzi umukobwa wese agomba kumenya kuri we, uwo yifuza gushaka, n'inshingano zo gushyingirwa mbere yo gufata icyo cyemezo cy'ingenzi.

Ibi ni bimwe mu byo bavuze ko umukobwa wese agomba kumenya mbere yo gushyingirwa.

Kugira ubumenyi

Umujyanama w'inzobere, Sadiya Suleiman, yavuze ko ari ngombwa ko umukobwa yihugura mbere yo gushaka. Agomba kumenya intego ze, ubwoko bw'ubuzima ashaka kubaho, ibintu adashobora kwihanganira, n'uburyo acunga uburakari akanakemura amakimbirane, n'ibindi bibazo by'ingenzi.

Yagize ati: "Kwigira icyizere bifasha umugore kugaragaza neza ibyo akeneye no kumenya umugabo umukwiriye, aho gushaka umugabo we nk'umuntu uzamuha ibyishimo byuzuye."

Ntukinjire mu rugo witeze guhindura uwo mushakanye.

Hari igihe umukobwa abona imico adakunda ku muntu yifuza kurushinga, ariko agatekereza ko iyo mico izahinduka nyuma yo gushyingiranwa.

Ariko, umujyanama w'inzobere yavuze ko ari ngombwa ko umukobwa areba imiterere y'uwo muntu muri iki gihe, kuko gushaka byonyine bidahindura umuntu.

Yagize ati: "Ni ngombwa ko umugore yitegereza uburyo umugabo afata ababyeyi be n'abandi, ndetse n'uburyo agaragaza uburakari n'uburyo akemura amakimbirane."

Umukobwa agomba kuganira ku bintu by'ingenzi mbere yo gushaka.

Sadiya Suleiman yavuze ko ari ngombwa ko umukobwa aganira ku ngingo z'ingenzi mbere yo gushaka.

Bimwe muri ibyo bibazo birimo amikoro, akazi k'umugore, kubyara no kurera abana, amacumbi, imibanire hagati y'imiryango yombi, no kugabanya inshingano z'urugo.

Yagize ati: "Kuganira kuri ibi bibazo mbere yo gushyingiranwa bifasha kumva uko buri wese abona ibintu no kwirinda kutumvikana bishobora kuvuka mu buzima bw'abashakanye."

Urukundo ntirukuraho kudahuza

Umujyanama yavuze ko kutumvikana ari kimwe mu bigize ubuzima, bityo rero icy'ingenzi ni uburyo abashakanye bakemura ibibazo bahura nabyo.

Yagize ati: "Umukobwa agomba kureba uko umugabo yifuza gushaka yitwara iyo arakaye; ese atega amatwi atuje kandi akagaragaza kwihangana, cyangwa ni umunyamahane, umutuka, umutera ubwoba, cyangwa akora ibintu biteye ubwoba?"

Nk'uko abivuga, kubahana no kuganira mu ituze ni bimwe mu nkingi z'ingenzi z'ishyingiranwa ryiza.

Kuganira ku bibazo by'ubukungu

Umujyanama avuga ko amafaranga ari imwe mu mpamvu zitera amakimbirane mu bashakanye, bityo rero ni ngombwa ko abashakanye baganira ku bibazo by'imari mbere yo gushyingiranwa.

Yavuze ko umukobwa agomba kumenya uburyo umugabo yifuza gushaka acunga imari ye.

Yagize ati: "Umukobwa agomba kumenya uwo bagiye gushakana, agomba kumenya niba afite imyenda cyangwa inguzanyo buri gihe. Ese afite ingeso yo kuzigama? Ni iki abona ku kazi k'abagore? Abona ate imicungire y'imari y'umuryango? Ibi ni bimwe mu bintu by'ingenzi byo kuganiraho."

Yongeyeho ati: "Abagore nabo bagomba kwiga ibijyanye n'imari no kugira akamenyero ko kuzigama amafaranga yo kubafasha mu gihe kizaza."

Ntukirengagize ibimenyetso bigutera impungenge.

Sadiya Suleiman avuga ko hari ingeso zimwe na zimwe umukobwa adakwiye kwirengagiza mbere yo gushyingirwa. Izi zirimo ishyari rikabije, icyifuzo cyo kugenzura ibintu byose mu buzima bwe, kwigunga mu muryango cyangwa inshuti, gutukana, kubeshya, n'urugomo.

Yagize ati: "Imyitwarire nk'iyo ntigomba gufatwa nk'ikimenyetso cy'urukundo, kuko ishobora kuba ikimenyetso cy'ibibazo mu mibanire."

Umukobwa agomba kumenya ko gushaka atari iherezo ry'inzozi ze.

Umujyanama yavuze ko gushyingirwa bidasobanura ko umugore agomba guhagarika gukomeza amashuri ye, kwiga ubuhanga, cyangwa kugera ku nzozi ze.

Yavuze ko ari ngombwa ko abashakanye baganira ku ntego zabo n'uburyo bashobora gufashanya kuzigeraho mbere yuko bashakana. Yagize ati: "Gushyingiranwa ni ubufatanye." Buri muntu agomba kumenya aho ashaka ko ubuzima bwe bujya n'uburyo yafasha undi kugera ku ntego ze."

Ni izihe nama abantu bakuru bafite uburambe bwinshi bagira ku bibazo by'ishyingiranwa?

Bilkisu Dahiru, umukecuru w'imyaka 71 umaze imyaka 50 yubatse, yavuze ko gushyingiranwa bisaba kwihangana, ubwumvikane n'ubudahemuka.

Iyi ni inama agira abakobwa mbere yuko binjira mu buzima bwo gushyingiranwa:

Ntukagereranye ishyingiranwa ryawe n'iry'abandi.

Yavuze ko buri rugo rufite imimerere yarwo yihariye, bityo bikaba bidakwiye ko umugore apima ubuzima bwe abugereranya n'ibyo abona ku bandi bantu.

Gushyingiranwa bisaba kwihangana, ariko kwihangana bifite aho bigarukira.

Yavuze ko aba bombi bakomoka mu miryango itandukanye, bityo bakaba bakeneye umwanya wo kumvikana no kumenyana.

Ariko, yashimangiye ko kwihanganirana bidasobanura kwemera ihohoterwa cyangwa ikintu icyo ari cyo cyose gihohotera icyubahiro cy'umuntu.

Menya uburyo bwo kuvuga no gutega amatwi.

Umusaza yagize ati: "Abakobwa bagomba kwiga kuvuga no gutega amatwi, kuko abashakanye bagomba kuganira ku bibazo batuje mu gihe batega amatwi abandi kugira ngo barusheho kumvikana."

Abakobwa bagomba kugira abantu babagira inama nziza.

Byavuzwe ko ari ngombwa kugira umuryango, inshuti, cyangwa abajyanama bizewe mu gihe ukeneye inama n'ubufasha. Ariko, si buri kibazo cyose cy'abashakanye kigomba kuganirizwa abandi.

Abakobwa bagomba kwirinda gushyingirwa bashyizweho igitutu n'abandi.

Uyu musaza yaburiye abagore ko batagomba gushyingirwa kubera gusa ko babonye abantu bo mu kigero cyabo bashaka cyangwa bitewe n'igitutu cy'umuryango n'umuryango.

Yagize ati: "Icyo kibazo gishobora gutuma umukobwa agira ubuzima bugoye kandi bubabaje."

Abakobwa bagomba kumenya ko gushyingirwa ari ubufatanye.

Nk'uko uyu mukambwe abivuga, umukobwa agomba kumva ko ishyingiranwa ari ubufatanye hagati y'abantu babiri bagomba kumvikana, kubahana no gufashanya mu gihe bubaka ubuzima bwabo.

Abakobwa bagomba kumenya ko kugira ngo ishyingiranwa rigende neza atari inshingano z'umuntu umwe gusa, ahubwo ko biterwa n'imbaraga n'uruhare rw'abafatanyabikorwa bombi.

Sadiya Suleiman avuga ko nta muntu ushobora guhanura ibintu byose bizaba mu ishyingiranwa. Ariko, kwiyumvamo, kuganira ku ngingo z'ingenzi, gusuzuma witonze imico y'uwo ushaka kurushingana nawe, no gushaka inama bishobora gufasha umukobwa kwitegura neza iki cyiciro gishya cy'ubuzima.