Były szef NATO ostrzega: bezpieczeństwo narodowe Wielkiej Brytanii jest 'zagrożone'

Bezpieczeństwo Wielkiej Brytanii jest „zagrożone", a rząd Sir Keira Starmera wykazuje „korodującą bierność" wobec obronności, powiedział były sekretarz generalny NATO.

George Robertson, były minister obrony z ramienia Partii Pracy, który opracował rządowy Strategiczny Przegląd Obronny (SDR), oskarżył „niemilitarnych ekspertów w Skarbie [Państwa]" o „wandalizm".

Chociaż SDR został przedstawiony w czerwcu ubiegłego roku, dziesięcioletni plan inwestycji obronnych, który ma go sfinansować, był wielokrotnie opóźniany. Robertson powiedział gazecie „Financial Times", że Starmer „nie jest skłonny dokonać koniecznych inwestycji".

Rzecznik rządu powiedział, że SDR jest „wsparty największym trwałym wzrostem wydatków na obronność od czasów zimnej wojny, z łączną kwotą ponad 270 mld funtów (1.32 bln zł) inwestowanych w trakcie tej kadencji parlamentu".

W bezpośredniej interwencji politycznej Robertson – który jest obecnie kluczowym doradcą rządu – ostrzegł: „Nie możemy bronić Wielkiej Brytanii przy nieustannie rosnącym budżecie świadczeń socjalnych".

Przemawiając we wtorek w Salisbury w południowej Anglii powiedział: „Jesteśmy nieprzygotowani. Jesteśmy niedoubezpieczeni. Jesteśmy atakowani. Nie jesteśmy bezpieczni… Bezpieczeństwo narodowe i bezpieczeństwo Wielkiej Brytanii są zagrożone".

Dodał: „Dziś w brytyjskim przywództwie politycznym panuje korodująca bierność. Składa się deklaracje o ryzyku, zagrożeniach, jaskrawo czerwonych oznakach niebezpieczeństwa – ale nie można nawet rozpocząć zapowiadanej ogólnokrajowej rozmowy o obronności."

Wydatki na obronność w Wielkiej Brytanii wynosiły w ubiegłym roku 2,3% PKB (około 66 mld funtów).

Strategiczny przegląd obronny został opublikowany w czerwcu 2025 r., a rząd przyjął, że wdroży wszystkie 62 rekomendacje przeglądu, jednak do tej pory nie przedstawił w jaki sposób sfinansuje te plany.

Pojawiły się doniesienia, że plan utknął w martwym punkcie z powodu wewnętrznych sporów dotyczących finansowania SDR, a także sposobu finansowania już istniejących planów obronnych.

Premier wcześniej powiedział, że plan inwestycyjny leży na jego biurku i jest „finalizowany".

Do strategicznych celów wskazanych w SDR należała polityka obronna zorientowana w pierwszej kolejności na NATO oraz przejście do stanu „gotowości bojowej", mające na celu stworzenie bardziej śmiercionośnej „zintegrowanej siły" przystosowanej do przyszłych wyzwań.

Niektóre szczegóły obejmowały również roczny budżet w wysokości 11 mld funtów na sprzęt dla jednostek pierwszej linii oraz utworzenie „nowej hybrydowej marynarki wojennej" wykorzystującej samoloty, drony, okręty wojenne i okręty podwodne do patrolowania północnego Atlantyku „i poza nim".

Po inwazji Rosji na Ukrainę oraz ponownym wyborze prezydenta USA Donalda Trumpa Wielka Brytania, wraz z innymi krajami NATO, znalazła się pod presją zwiększenia wydatków na obronność.

Kampania Trumpa zaowocowała porozumieniem przywódców NATO w sprawie zwiększenia wydatków obronnych do 5% produktu gospodarczego krajów do 2035 r., co prezydent USA nazwał „wielkim zwycięstwem dla Europy i… zachodniej cywilizacji".

Zobowiązanie do podniesienia wydatków na obronność w ciągu 10 lat obejmuje co najmniej 3,5% PKB każdego państwa członkowskiego na podstawowe wydatki obronne do 2035 r., plus do 1,5% na szeroko zdefiniowaną serię inwestycji luźno powiązanych z infrastrukturą bezpieczeństwa.

Mimo tego porozumienia prezydent USA groził wycofaniem amerykańskiego wsparcia dla NATO po tym, jak napisał, że organizacji „NIE BYŁO, GDY JEJ POTRZEBOWALIŚMY".

Ten tekst został napisany i sprawdzony przez dziennikarzy BBC. Przy tłumaczeniu zostały użyte narzędzia AI, jako część projektu pilotażowego.

Edycja: Magdalena Mis