Perezida wa Taiwan yahagaritse uruzinduko nyuma yuko ibihugu byo muri Afurika byisubiyeho bikamwima inzira y'ikirere

William Lai yambaye ikositimu y'umukara n'ishati y'umweru ifite ikola, na karuvati irimo amabara yijimye.

Ahavuye isanamu, Getty Images

Insiguro y'isanamu, Ubu ni bwo bwa mbere bibaye ngombwa ko umutegetsi wa Taiwan aburizamo uruzinduko rwo mu mahanga nyuma yuko impushya zo kuguruka kw'indege zivanweho
    • Umwanditsi, Yvette Tan
  • Igihe co gusoma: iminota 3

Perezida wa Taiwan Lai Ching-te yaburijemo uruzinduko rwe mu gihugu cya Eswatini, ashinja Ubushinwa kotsa igitutu ibihugu by'ibituranyi byacyo kugira ngo byangire indege ye kugurukira hejuru y'ubutaka bwabyo.

Umutegetsi wo muri Taiwan yavuze ko Seychelles, Mauritius (Maurice) na Madagascar byavanyeho impushya byari byahaye Lai ngo anyure mu kirere cyabyo mu ndege, nyuma y'"igitutu gikomeye" n'agahato ko mu bukungu byashyizweho n'Ubushinwa.

Ubushinwa bwahakanye kubishyiraho agahato, mu gihe bwashimagije ibyo bihugu bitatu buvuga ko bubifite "ugushima kwinshi".

Iyi ni yo nshuro ya mbere izwi aho byabaye ngombwa ko umutegetsi wa Taiwan aburizamo uruzinduko rwo mu mahanga kubera ivanwaho ry'impushya zo kuguruka kw'indege.

Eswatini, yahoze yitwa Swaziland, ni yo nshuti yonyine muri dipolomasi Taiwan ifite muri Afurika.

Ni kimwe mu bihugu 12 – byinshi muri byo bito byo muri Amerika y'Epfo cyangwa byo mu karere k'inyanja ya Pasifika – byemeye Taiwan nk'igihugu.

Ubushinwa bugendera ku ihame ry'"Ubushinwa bumwe", aho Beijing ishimangira ko ifite uburenganzira bwo gutegeka Taiwan nubwo benshi muri Taiwan bifata ko ari igihugu cyigenga.

Beijing ibona icyo kirwa (izinga mu Kirundi) cyitegeka nk'intara yikuye ku Bushinwa amaherezo izongera ikaba igice cyabwo, ndetse Beijing ivuga ko mu kubigeraho ishobora no gukoresha imbaraga.

Skip podcast promotion and continue reading
WhatsApp channel ya BBC Gahuza

Amakuru ya BBC Gahuza ako kanya kuri WhatsApp yawe

Kanda hano ujyeho

End of podcast promotion

Leta y'Ubushinwa yagiye ivuga cyane ko idakunda Lai, mbere yamusobanuye ko ari "umuntu uteza akaduruvayo" ndetse ko ari "umushenyi w'amahoro yambukiranya ubunigo" buri hagati y'impande zombi.

Mu itangazo ku rubuga nkoranyambaga rwa X, Lai yanenze "ibikorwa by'agahato" by'Ubushinwa, avuga ko "byashyize ahagaragara ibyago leta z'igitugu ziteje ku mitegekere y'isi".

Ati: "Ibikangisho uko byangana kose cyangwa agahato ntibizahungabanya icyemezo cyacu cyo kuganira n'isi."

Amakuru avuga ko leta ya Eswatini yavuze ko bibabaje kuba Lai atashoboye gusura icyo gihugu, ariko ivuga ko ibi bitazahindura "imiterere y'umubano wacu w'impande zombi umaze igihe kirekire".

Byari biteganyijwe ko Lai yitabira ibirori byo kwizihiza isabukuru y'imyaka 40 ishize Umwami Mswati III yimye ingoma. Ibyo birori biteganyijwe kuba mu mpera y'iki cyumweru.

Mu kiganiro n'abanyamakuru ku wa gatatu, umuvugizi w'ibiro bishinzwe ibya Taiwan muri leta y'Ubushinwa yavuze ko Beijing "yashimye aho ibihugu birebwa bihagaze n'ibikorwa byabyo mu gushyigikira ihame ry'Ubushinwa bumwe".

Minisiteri y'ububanyi n'amahanga y'Ubushinwa na yo yavuze ko "biragaragara... [ko] ingirwa 'Perezida ya Repubulika y'Ubushinwa' itakibaho ku isi", mu gukomoza ku izina ryo mu butegetsi rya Lai ryo muri Taiwan.

Ibiro ntaramakuru Reuters byatangaje ko Seychelles na Madagascar byavuze ko byafashe icyo cyemezo kuko bitemera Taiwan.

Bamwe mu bo muri Amerika banenze ibyo bihugu bitatu. Abo barimo abafite ubwiganze mu kanama (komite) k'ububanyi n'amahanga mu nteko ishingamategeko y'Amerika, bavuze ko bifatanyije "na Taiwan mu kwanga aka gahato kagaragara", nkuko babitangaje mu butumwa bwo ku rubuga nkoranyambaga rwa X.

Senateri Ted Cruz wo muri Amerika na we yanenze Mauritius, avuga ko bigaragara ko yiyemeje "gufatanya n'Ishyaka rya Gikomunisiti ry'Ubushinwa".