قیمت نفت پس از آنکه ترامپ از توقیف کشتی ایرانی خبر داد، افزایش یافت

پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیس جمهور امریکا گفت که نیروی دریایی این کشور یک کشتی باری با پرچم ایران را رهگیری و توقیف کرده است، قیمت جهانی نفت افزایش یافت.

قیمت نفت برنت، شاخص جهانی حدود ۵ درصد افزایش یافت و به حدود ۹۵ دالر در هر بشکه رسید. پیشتر از آن زمانی که ایران روز جمعه گفته بود تنگه هرمز به‌روی کشتی‌های تجاری تا زمان پایان آتش‌بس «کاملا باز» خواهد بود، کاهش یافته بود.

اما روز شنبه ایران اعلام کرد که تنگه هرمز را دوباره می‌بندد و هشدار داد هر کشتی که به آن نزدیک شود، مورد حمله قرار خواهد داد.

این آبراه، اهمیت حیاتی دارد و معمولا حدود ۲۰ درصد نفت و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور می‌کند.

از زمانی که امریکا و اسرائیل در ۲۸ فبروری به ایران حمله کردند و تهران در پاسخ تهدید کرد که کشتی‌ها در تنگه هرمز را هدف قرار خواهد داد، بازارهای انرژی دچار نوسانات شدید شده‌اند.

ترامپ گفته است که نمایندگانش روز دوشنبه برای مذاکرات به پاکستان خواهند رفت. یک مقام کاخ سفید گفت که جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، رهبری هیئت امریکایی را بر عهده خواهد داشت.

اما رسانه‌های دولتی ایران گفتند که تهران «در حال حاضر برنامه‌ای برای شرکت در این مذاکرات ندارد»، هرچند مقام‌های ایرانی هنوز موضع نهایی این کشور را روشن نکرده‌اند.

ساول کاوونیک، تحلیل‌گر شرکت خدمات مالی ام‌اس‌تی مارکیو، به بی‌بی‌سی گفت: «بازارهای جهانی نفت بیشتر در واکنش به پُست‌هایی که مقامات امریکایی و ایرانی در شبکه‌های اجتماعی منتشر می‌کنند، دچار نوسان می‌شوند تا براساس واقعیت‌های میدانی که برای ازسرگیری سریع جریان نفت همچنان چالش‌برانگیز است.»

او افزود: «این‌ها بخشی از مذاکرات است، که به‌صورت واقعی در تنگه هرمز عملا در حال اجراست.»

شانتی کلمن، از مدیران ارشد یک شرکت سرمایه‌گذاری می‌گوید بازار تا «تا حدی دچار خستگی» شده است، چون وضعیت «در حال تغییر و نوسان» است.

او به بی‌بی‌سی گفت: «فکر می‌کنم بازار دیگر به حرف‌ها اعتماد نمی‌کند و بیشتر به اقدامات توجه خواهد کرد.»

تنگه هرمز روز یکشنبه همچنان بسته باقی ماند، یک روز پس از آنکه سپاه پاسداران اعلام کرد بازگشایی موقت را پایان می‌دهد و گفت که محاصره دریایی امریکا ناقض شروط آتش‌بس است. ایران گفته است تا زمانی که امریکا محاصره دریایی را پایان ندهد، تنگه بسته خواهد ماند.

ترامپ روز جمعه گفته بود که این محاصره تا زمان دستیابی به توافق ادامه خواهد یافت.

بازارهای سهام روز دوشنبه وضعیت متفاوتی داشتند. در اروپا، شاخص اف‌تی‌اس‌ای ۱۰۰ در لندن ۰/۷ درصد کاهش یافت، درحالیکه شاخص‌های دکس آلمان و کَک ۴۰ فرانسه هر کدام بیش از یک درصد افت کردند.

اما سهام در بازارهای آسیایی پیش از آن افزایش یافته بودند. شاخص نیکی جاپان ۰/۶ درصد و شاخص کوسپی کوریای جنوبی ۰/۴ درصد بالا رفتند.

از آغاز جنگ ایران، قیمت‌های انرژی با نوسانات شدیدی همراه بوده‌اند.

نفت برنت که یک شاخص برای قراردادهای آتی نفت است، پیش از درگیری‌ها حدود ۷۰ دالر در هر بشکه معامله می‌شد و در ۹ مارچ به نزدیک ۱۲۰ دالر رسید.

قراردادهای آتی توافقی برای خرید یا فروش دارایی‌ها با قیمت مشخص در تاریخ معین در آینده هستند. قراردادی که اکنون برای نفت برنت نقل می‌شود مربوط به تحویل در ماه جون است.

این درگیری باعث بحران جهانی انرژی شده است، به‌طوری که قیمت‌ها به‌شدت افزایش یافته و برخی کشورها با کمبود سوخت مواجه شده‌اند.

آسیا به‌ویژه آسیب دیده است، زیرا این منطقه برای حدود ۹۰٪ از نیاز انرژی خود به مسیرهایی وابسته است که از تنگه هرمز عبور می‌کنند.

دولت‌ها برای صرفه‌جویی در انرژی، به کارمندان دستور داده که از خانه کار کنند، روزهای کاری در هفته را کاهش داده، تعطیلات ملی اعلام کرده و دانشگاه‌ها را زودتر مرخص کرده‌اند.

برخی کشورهای جنوب شرق آسیا مانند سنگاپور و تایلند از مردم خواسته‌اند استفاده از سیستم‌های تهویه هوا را کاهش دهند.

حتی چین که گفته می‌شود ذخایری معادل سه ماه واردات دارد، نیز اقداماتی انجام داده و افزایش قیمت سوخت را محدود کرده است، در حالی که شهروندان با افزایش ۲۰٪ قیمت‌ها روبه‌رو هستند.

شرکت‌های هواپیمایی در سراسر منطقه نیز اقداماتی برای مقابله با افزایش شدید قیمت سوخ جت اعلام کرده‌اند.

هفته گذشته، رئیس آژانس بین‌المللی انرژی هشدار داد که اروپا «شاید تنها شش هفته سوخت جت در اختیار داشته باشد.»

فاتح بیرول به خبرگزاری اسوشیتدپرس گفت که اگر عرضه همچنان مختل بماند، به‌زودی ممکن است پروازها لغو شوند.

در بریتانیا، قیمت پترول و دیزل در پایان هفته گذشته پس از چندین بار افزایش، اندکی کاهش یافته بود.