Trung Quốc loại tướng Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập khỏi Quân ủy Trung ương

Trung Quốc đã cách chức các ông Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập khỏi các vị trí trong Quân ủy Trung ương, hãng thông tấn nhà nước Tân Hoa Xã đưa tin hôm 28/8.

Ông Trương Hựu Hiệp, 75 tuổi, từng giữ chức Phó chủ tịch Quân ủy Trung ương, cơ quan của Đảng Cộng sản Trung Quốc do Chủ tịch Tập Cận Bình đứng đầu, kiểm soát lực lượng quân đội.

Ông Lưu Chấn Lập, 62 tuổi, từng là Tham mưu trưởng Bộ tham mưu Liên hợp Quân ủy Trung ương, cơ quan chỉ huy tác chiến cao nhất của quân đội Trung Quốc.

Việc hai thượng tướng - quân hàm cao nhất trong quân đội Trung Quốc - bị cách chức đồng nghĩa với việc Quân ủy Trung ương Trung Quốc, trước đây gồm bảy thành viên, chỉ còn hai người.

Như vậy, cơ quan quyền lực nhất của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc hiện giờ chỉ còn Chủ tịch Tập Cận Bình và Thượng tướng Trương Thăng Dân, người được bổ nhiệm làm Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương vào tháng 10/2025.

Trước đó, hồi tháng Một, Bộ Quốc phòng Trung Quốc thông báo ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập bị điều tra vì cáo buộc "vi phạm nghiêm trọng kỷ luật và pháp luật", cụm từ thường được dùng để chỉ hành vi tham nhũng.

Quân ủy Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc là cơ quan lãnh đạo quân sự tối cao, có chức năng giám sát và đưa ra chiến lược phát triển toàn bộ lực lượng vũ trang nước này. Các thành viên do Ban Chấp hành Trung ương Đảng chỉ định.

Tuy nhiên, ở Trung Quốc còn tồn tại một Quân ủy Trung ương song song, do Quốc hội bầu ra, và cơ quan này giữ vai trò chỉ huy toàn bộ lực lượng vũ trang.

Dù là hai cơ quan, một của Đảng, một của Nhà nước, nhưng trên thực tế đều có cùng chức năng và số lượng thành viên như nhau.

Thông báo hôm 28/8 của Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc, được Tân Hoa Xã dẫn lại, liên quan đến chức vụ của các ông Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập trong Quân ủy Trung ương của nhà nước.

Trước đó, hồi đầu năm nay, cả hai vị tướng này đã bị điều tra do nghi ngờ vi phạm kỷ luật và pháp luật nghiêm trọng.

Thông báo của Bộ Quốc phòng Trung Quốc hôm 24/1 cho biết cuộc điều tra này diễn ra sau khi Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc nghiên cứu và quyết định tiến hành thẩm tra và điều tra đối với hai ông ông này.

Thượng tướng Trương Hựu Hiệp khi đó là Ủy viên Bộ Chính trị.

Ông Trương là một trong những đồng minh lâu năm nhất trong quân đội của Tổng Bí thư, Chủ tịch Tập Cận Bình. Mối quan hệ giữa ông và ông Tập được cho là rất sâu sắc, khi cha của hai người từng là đồng chí cách mạng.

Ở Trung Quốc, có một cụm từ là "Quý tộc đỏ", cách gọi thành phần "danh gia vọng tộc" trong chính trường Trung Quốc, bao gồm "thái tử đảng" – con cháu của các quan chức cấp cao trong Đảng Cộng sản Trung Quốc hiện tại – và "hồng nhị đại" (thế hệ đỏ thứ hai) - con cái của các lãnh đạo đảng thời cách mạng. Ông Tập Cận Bình và ông Trương Hựu Hiệp đều là "hồng nhị đại".

Ngoài ra, ông Trương Hựu Hiệp là một trong số ít tướng Trung Quốc hiện tại từng tham chiến trên thực tế.

Ông này từng tham gia cuộc tấn công vào biên giới phía bắc Việt Nam hồi năm 1979. Vào năm 1984, ông chỉ huy một đơn vị chiến đấu đánh nhau với Việt Nam trong Trận Lão Sơn, thường được biết đến ở Việt Nam với tên gọi Mặt trận Vị Xuyên. Trung Quốc giành chiến thắng trong trận chiến này, khi giành được quyền kiểm soát Lão Sơn.

'Đả hổ, diệt ruồi'

"Đả hổ diệt ruồi" là một cách gọi chiến dịch chống tham nhũng quy mô lớn do ông Tập Cận Bình phát động từ khi lên nắm quyền lãnh đạo Trung Quốc vào năm 2012.

Theo các nhà quan sát, "đả hổ diệt ruồi" vừa là chiến dịch chống tham nhũng, vừa là công cụ thanh lọc và tái cấu trúc quyền lực trong hệ thống chính trị Trung Quốc dưới thời ông Tập Cận Bình.

Quân đội là một trong những mục tiêu chính của chiến dịch này, và đã vươn tới cả những cấp cao nhất.

Theo các nhà quan sát, việc ông Trương Hựu Hiệp bị thanh trừng có nghĩa là giờ đây không còn ai trong ban lãnh đạo thực sự an toàn.

Vào tháng Bảy, ông Tập kêu gọi các lãnh đạo cấp cao của Đảng Cộng sản Trung Quốc tăng cường cuộc chiến chống tham nhũng trong quân đội. Chiến dịch kéo dài nhiều năm qua đã khiến hàng chục quan chức cấp cao và tướng lĩnh hàng đầu bị điều tra, cách chức hoặc thanh trừng.

Trước hai ông Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập, một số thành viên cấp cao của Quân ủy Trung ương cũng đã bị điều tra và bãi nhiệm, trong đó có cựu Bộ trưởng Quốc phòng Lý Thượng Phúc, cựu Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương Hà Vệ Đông và cựu Ủy viên Quân ủy Trung ương Miêu Hoa.

12 quan chức mất tư cách đại biểu Nhân đại

Ngoài chức vụ quân sự, các ông Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập cũng bị bãi miễn tư cách đại biểu Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (Nhân đại).

Điều này có nghĩa là 2 ông này đã chính thức mất tư cách đại biểu, cùng với 10 quan chức khác.

Trong số đó có Trung tướng Chung Thiệu Quân, cựu Chánh Văn phòng Quân ủy Trung ương, và Thượng tướng Cự Kiến Sinh, cựu Tư lệnh Lực lượng Hỗ trợ Chiến lược của quân đội Trung Quốc.

Danh sách cũng có ông Cao Thế Văn, cựu thị trưởng thành phố Nam Xương. Ông Cao từng làm việc tại Tập đoàn Công nghệ và Khoa học Hàng không Vũ trụ Trung Quốc (CASC), một tập đoàn nhà nước lớn trong lĩnh vực hàng không vũ trụ và quốc phòng.

Trong một diễn biến khác, hôm 26/8, Ủy ban Thường vụ Chính Hiệp toàn quốc, cơ quan tham vấn chính trị cấp cao nhất của Trung Quốc đã tước tư cách thành viên của Thượng tướng Triệu Tông Kỳ, cựu Tư lệnh Chiến khu miền Tây, người giữ chức vụ này trong thời điểm xảy ra các vụ đụng độ biên giới Trung Quốc - Ấn Độ năm 2020.

Tuy nhiên, sai phạm của ông Triệu Tông Kỳ không được nhắc tới.