Uriko ubona ku rubuga aherekana amakuru mu nyandiko gusa, hakoresha uburyo buke. Ja ku rubuga nyamukuru ubone amakuru mu nyandiko iherekejwe n'amasanamu.

Njana ku rubuga nyamukuru canke aho gusoma gusa

Ibindi vyerekeye ingene urwo rubuga rugutwara uburyo (ama mega) buke

IKIBIRIRAHO, Iran ivuga ko bidashoboka gufungura umuhora wa Hormuz mu gihe kuzibira kw'Amerika gukomeje

Intumwa nkuru ya Iran mu biganiro yatangaje ubwo butumwa bwayo ivuga ko Iran yafashe amato abiri atwara imizigo mu muhora wa Hormuz.

Incamake

Amakuru y'ikibiriraho

Chançard Abimana, Didier Bikorimana, Gisèle Berwa na Samba Cyuzuzo

  1. Umunyamabanga ushinzwe ingabo z'Amerika zirwanira mu mazi yavanywe ku mwanya we 'aka kanya' – Pentagon

    Ibiro bikuru by’ingabo z’Amerika (Pentagon) byatangaje ku wa gatatu ko John Phelan, umunyamabanga ushinzwe ingabo zirwanira mu mazi, avuye ku mwanya we.

    Itangazo ry'umuvugizi wa Pentagon Sean Parnell rivuga ko igenda rya Phelan “ni irya aka kanya”.

    Iryo tangazo ryo ku rubuga nkoranyambaga X ntirivuga impamvu avuye kuri uwo mwanya. Rimwifuriza amahirwe mu bindi azakora.

    Ikinyamakuru The New York Times cyatangaje ko Phelan yirukanwe nyuma y'amezi yari ashize hari amakirimbirane no kutavuga rumwe hagati ye n'abategetsi bo hejuru muri Pentagon ku buryo bwo kuzahura gahunda irimo kugorwa yo kubaka amato y'intambara.

    Umunyamabanga ushinzwe ingabo zirwanira mu mazi agenzura abasirikare b’Amerika bagera hafi kuri miliyoni imwe, barimo abo mu ishami ry’ingabo zirwanira mu mazi n’abo mu mutwe w’abarwanira icyarimwe ku butaka, mu mazi no mu kirere bitwa aba ‘marines’, hamwe n’abakozi b’abasivile.

    Igenda rye ribaye mu gihe Amerika irimo gushyira mu ngiro izibira ry’amato kuri Irani mu muhora wa Hormuz.

    Phelan ni umutegetsi wa kabiri wo ku rwego rwo hejuru mu ngabo z’Amerika uvuye ku mwanya we muri uku kwezi.

    Mu ntangiriro y’uku kwezi kwa kane, Minisitiri w’ingabo w’Amerika Pete Hegseth yasabye umugaba mukuru w’ingabo z’Amerika Randy George kuva ku mwanya we.

    John Phelan yari ari kuri uwo mwanya kuva muri Werurwe (3) mu 2025. Itangazo ry'umuvugizi wa Pentagon rivuga ko abaye asimbuwe by'agateganyo n'uwari umwungirije Hung Cao.

    Izindi nkuru wasoma:

  2. Lamine Yamal yivunnye ubwo yatsindaga penaliti yahaye intsinzi Barca

    Lamine Yamal yivunnye ubwo yatsindaga penaliti yahesheje Barcelona intsinzi igoranye ku ikipe ya Celta Vigo, bituma iyi kipe ikomeza gusatira gutwara igikombe cya La Liga.

    Uyu musore w’imyaka 18 yatsinze penaliti ku munota wa 40 kuri Stade ya Nou Camp, nyuma yo kwinjira neza mu rubuga rw’amahina maze agahutazwa na Yoel Lago.

    Ariko ako kanya amaze gutsinda igitego atsinze umunyezamu wa Celta, Ionut Radu, Lamine Yamal yahise yereka abo ku ntebe y’abasimbura ko ababaye, ahita agwa hasi afashe inyama y’inyuma y’akaguru k’ibumoso (hamstring).

    Yasohowe mu kibuga agenda buhoro afashijwe n’abaganga b’ikipe, ahita yerekeza mu rwambariro, asimburwa na Roony Bardghji.

    Iyi ntsinzi yatumye Barcelona, ifite igikombe cya La Liga giheruka, isigaje imikino itandatu, irushaho kwegera kongera kwegukana igikombe.

    Lamine Yamal, umaze gutsinda ibitego 16 no gutanga imipira 11 yavuyemo ibindi bitego muri La Liga uyu mwaka, yanahawe igihembo cy’umukinnyi ukiri muto mwiza muri Euro 2024 ubwo Espagne yatwaraga igikombe.

    Izindi nkuru wasoma:

  3. Guverineri wa Kivu y’Epfo arasabirwa kwirukanwa ashinjwa kunyereza imari

    Abadepite mu nteko ishingamategeko y’intara ya Kivu y’Epfo ya DR Congo batanze ubusabe bwo gukuraho icyizere no kuvana ku butegetsi Jean Jacques Purusi ukuri iyi ntara bamushinja kuba adashoboye gutegeka, kunyereza umutungo wa leta, no guha ishingiro umutwe wa M23, nk’uko bivugwa n’ibinyamakuru muri Congo.

    Intara ya Kivu y’Epfo imaze umwaka urenga irimo intambara hagati y’ingabo za leta n’umutwe wa AFC/M23 ugenzura ibige cy’iyi ntara n’umujyi wa Bukavu wahoze ari umurwa mukuru w’iyi ntara. Ubutegetsi bwa leta muri iyi ntara bwimukiye mu mujyi wa Uvira.

    Purusi ntacyo aravuga ku birego ashinjwa n’abo badepite bifuza ko akurwaho icyizere. BBC yamusabye kugira icyo abivugaho. Mbere yumvikanye kenshi yamagana umutwe wa M23.

    Ibinyamakuru muri Congo bivuga ko inyandiko isaba ko Purusi akurwaho icyizere yashyizweho umukono n’abadepite 19 bakuriwe na Jean Kalume Bahige uhagarariye teritwari ya Mwenga.

    Intara akuriye igice kinini cyacyo kiracyagenzurwa n’ubutegetsi bwa leta mu gihe ibice bya teritwari za Kalehe, Kabare, ikirwa cya Idjwi n'ibice bya Walungu bigenzurwa n'inyeshyamba za M23.

    Ibice bya teritwari ya Fizi nka Minembwe na Mikenke mu mezi ashize byakomeje kuba isibaniro ry’imirwano n’ibitero by’indege za ‘drones’ mu gihe ingabo za leta zishaka kwisubiza agace ka Minembwe kagenzurwa n’abarwanyi ba Twirwaneho bakorana na M23.

    Izindi nkuru wasoma:

  4. Reta ya Zambia yigaruriye ikiziga c'uwahoze ari umukuru w'igihugu mu mpari zo kumugarukana mu gihugu

    Reta ya Zambia yatangaje ko yafashe ikiziga c'uwahoze ari umukuru w'igihugu Edgar Lungu, yapfiriye muri Afrika y'Epfo mu mezi 10 aheze, n’aho umuryango wiwe utavyipfuza.

    Ibi ni igice gishasha c’ukutumvikana ku bijanye n’ivyo ico kiziga cokorerwa, inyuma y’ukutumvikana kuva kera hagati ya Lungu n’uwamusubiriye ku butegetsi, Perezida Hakainde Hichilema.

    Reta ivuga ko kubera ko Edgar Lungu yari yarigeze kuba umukuru w’igihugu, akwiye guhabwa icubahiro c’igihugu no guhambwa hamwe n’abandi bakuru b’igihugu mu kibanza cabigenewe kiri i Lusaka, umurwa mukuru wa Zambia.

    Ariko umuryango wa Lungu wo wipfuza ko yohambwa mu buryo bw’umuryango gusa, inyuma y’uko ibiganiro wari ufitanye na reta ku bijanye n’ugutegura amaziko vyarangiye ata mwumvikano bashitseko.

    Ariko mu kwezi kw'umunani mu mwaka uheze, sentare yo muri Afrika y'Epfo yafashe ingingo ivuga ko reta ya Zambia ishobora gusubiza ikiziga mu gihugu ciwe.

    Naho umuryango wiwe waciye wunguruza kuri iyo ngingo, ico kiziga cazanywe inyuma y’uko uwo muryango “unaniwe kubandanya urubanza rwawo” muri sentare y’iyungururizo, nk’uko vyatangajwe n'umushikirizamanza mukuru wa Zambia, Mulilo Kabesha.

    Mu kiganiro co ku wa gatatu ku mugoroba kuri shene ya YouTube yo muri Zambia, Makebi Zulu, umuvugizi w'umuryango wa Lungu, yahakanye ko igihe co kwunguruza carangiye, avuga ko inzira nyayo yakurikijwe.

    Izindi nkuru wosoma:

  5. Iran ivuga ko bidashoboka gufungura umuhora wa Hormuz mu gihe kuzibira kw’Amerika gukomeje

    Mohammad Bagher Ghalibaf, intumwa nkuru ya Iran mu biganiro n’Amerika, yavuze ko bidashoboka “kongera gufungura umuhora wa Hormuz hashingiwe ku kurenga ku gahenge kose kugaragara”.

    Yavuze ko uko kurenga ku gahenge kurimo n’izibira ry’amato rikorwa n’Amerika ku byambu bya Iran – avuga ko ibyo bingana n'"ishimutwa" ry’ubukungu bw’isi – ndetse no kuba gashozantambara bikorwa na Israel “ahantu hose”.

    Mu gisa nko gukomoza kuri Amerika na Israel, Ghalibaf yatangaje ku rubuga nkoranyambaga rwa X ko “ntibageze ku ntego zabo binyuze mu bushotoranyi bwa gisirikare, ntibazanazigeraho binyuze mu gukangata.

    “Inzira imwe ishoboka yo gukurikira ni ukwemera uburenganzira bw’Abanya-Irani.”

    Byibazwaga ko Ghalibaf yari kugirana ibiganiro na Visi Perezida w’Amerika JD Vance muri Pakistan muri iki cyumweru – ariko ntibiratangira.

    Mu ijoro ryo ku wa kabiri, Perezida w’Amerika Donald Trump yatangaje iyongerwa ry’agahenge hagati y’Amerika na Iran, kari kitezwe kurangira ku wa gatatu. Mu gitondo cyo ku wa gatatu, Iran yavuze ko “yafashe” amato abiri y’imizigo mu muhora wa Hormuz.

    Izindi nkuru wasoma:

  6. Mwaramutse neza!

    Ikaze kuri BBC Gahuzamiryango, aho tubagezaho amakuru yo mu karere no mu mahanga mu buryo bw'aka kanya.